Crash Course Eritrea (deel 1)

21 september 2018 0 Door Edwin Scheper

We hebben de laatste tijd heel wat Nieuwe Nederlanders verwelkomd in ons land. Het grootste deel van hen is gevlucht uit Syrië, maar het tweede land van herkomst is Eritrea. De meesten weten nog wel dat dit een land in Afrika is, maar het aanwijzen op de kaart zal al een stuk moeilijker zijn. 

­ by Marielle van der Linden

Eenmaal in Nederland werken deze nieuwe Nederlanders hard aan een toekomst in ons land. Ze volgen een inburgeringstraject, waarbij ze de Nederlandse taal leren en zich verdiepen in onze vaderlandse cultuur. Maar wat weten wij, behalve alle ellende die wij dagelijks op de televisie zien, eigenlijk over Eritrea? Wij zetten 7 leuke wist-je-datjes over dit onbekende land voor je op een rij.

Eritrea komt uit het Grieks

Het lag toch in Afrika? Dat klopt, maar de naam Eritrea is gebaseerd op de Griekse benaming voor de Rode Zee; ‘Erythra Thalassa’. Het volledige noordoosten van het land grenst namelijk aan de Rode Zee, waar zich ook de Dahlak Archipel en een aantal van de Hanish eilanden bevinden, die ook tot Eritrea behoren. Inclusief de eilanden beschikt Eritrea over een indrukwekkende 2234 kilometer aan kustlijn. Geen wonder dus dat het land zijn naam dankt aan deze zee.

Eritrea

[ ] Foto: meraja.com

Het Eritrees voelt als Chinees

Anders dan vele andere landen kent Eritrea geen officiële taal, maar negen verschillende talen die tot hetzelfde aantal etnische groepen behoren waaruit de Eritrese bevolking is opgebouwd. Ondanks dat officiële cijfers ontbreken, spreekt het merendeel van de mensen Tigrinya; de taal van de grootste etnische groep van Eritrea. Mocht je ooit een berichtje in deze taal voorbij zien komen, dan zul je vast denken; dit is als Chinees voor me. Dat kan ook wel kloppen, want het Tigrinya maakt namelijk gebruik van het Ge’ez lettergreepschrift. Anders dan bij ons alfabet, kent het Tigrinya een apart symbool voor elke lettergreep. In totaal kent het schrift meer dan 200 tekens, elk met hun eigen uitspraak. Het is dus niet gek dat het Nederlands voor iemand uit Eritrea in eerste instantie ook als Chinees zal voelen.

Sharing is caring

“Opgroeien in Eritrea betekent dat je opgroeit in een collectief waar onderlinge banden centraal staan. Niet alleen die van je gezin, ook die van je familie, je vrienden, je dorpsgenoten, je regiogenoten en je landgenoten.”, aldus Eritreeër Binyam Andebrhan. Hij woont al sinds 1987 in Nederland, studeerde er rechten en adviseert nu met zijn eigen bedrijf diverse instanties over het begeleiden van nieuwe Nederlanders. Anders dan in Nederland, voert in Eritrea de gemeenschapszin de boventoon en gaat het groepsbelang dus boven het individuele belang. “Kinderen leren over zichzelf te denken niet als ‘ik’ maar als ‘we’.” Het principe van sharing is caring dus.

Koffie drink je met popcorn (tu um!)

Even snel ‘een bakkie doen’ is er in Eritrea niet bij. Koffiedrinken is een sociale bezigheid. Word je uitgenodigd voor koffie in Eritrea dan is dat een symbool van gastvrijheid en bedoeld om de gast te eren. Niks geen koffiepads of –cups hier, maar verse bonen die geroosterd worden. Zodra de bonen gebrand zijn krijgt iedere deelnemer de kans om de aromatische rook te proeven door de geur, al wapperend met de hand, tot zich te nemen. Vervolgens worden de bonen fijngestampt met een vijzel en in een speciale aardewerken koffiepot, een Jebena, aan de kook gebracht.

De koffie is heel sterk en wordt in verschillende rondes uit kleine kopjes (finjal) gedronken, steeds een beetje minder sterk. Het is gebruikelijk om na elke ronde een compliment te geven over de smaak, met een beleefd tu um: heerlijk! Na vier rondes, en zo’n anderhalf uur later, is het geoorloofd om de ceremonie te verlaten. Leuk detail: de koffie wordt traditioneel geserveerd met popcorn in plaats van het gebruikelijke koekje dat wij kennen.

Eritrea koffie

[ ] Foto: cheryltiu.com

Giro d’Eritrea

Ooit van Daniel Teklehaimanot Girmazion gehoord? Waarschijnlijk niet, maar vast wel van Tom du Moulin. Daniel is de Eritrese versie van Tom. Wielrennen is namelijk sport nummer één in Eritrea en Teklehaimanot verbaasde in 2015 vriend en vijand door als eerste Afrikaan ooit de bolletjestrui (bergklassement) in de Tour de France te pakken. Hij werd hiervoor groots onthaald in zijn thuisland en mocht zelfs op audiëntie bij de president voor zijn prestatie. Momenteel rijdt Daniel voor de Zuid-Afrikaanse ploeg Dimension Data met o.a. Mark Cavendish en drie andere Eritrese wielertalenten.

De wielergekte is ooit meegebracht door de Italianen, waardoor ze in Eritrea zelfs een heuse Giro d’Eritrea hebben, de nationale wielerwedstrijd.

Eritrea

[ ] Foto: Peloton Magazine

Haren dansen

Vrouwen in Eritrea besteden veel aandacht aan hun haar. Allerhande soorten vlechttechnieken zijn populair en representeren ook de verschillende etnische groepen waar de vrouwen toe behoren. Ze dragen dit met zoveel trots uit, dat er zelfs een speciale dans voor bestaat; de shelil dans. Shelil staat voor een specifieke haarstijl bestaande uit honderden kleine vlechtjes, gedragen met een sieraad op het voorhoofd. De dans wordt uitgevoerd door vrouwen die worden geprezen om hun schoonheid. Op de maat van de muziek zwiepen ze hun hoofd van links naar rechts terwijl hun hele lichaam ritmisch meebeweegt. De toeschouwers vormen een cirkel om de dansende vrouwen en klappen mee met de muziek. De songtekst en toeschouwers complimenteren de vrouwen met hun schoonheid, veerkracht en vaardigheid.

Door een Eritrese bril

Nu we een klein beetje kennis hebben gemaakt met Eritrea, laten we in ons volgende blog een aantal Eritreeërs aan het woord, over hoe zij Nederland zien. Wat valt hen op, verbaast of verrast hen in onze dagelijkse omgangsvormen, gebruiken en gewoontes? Nederland door een Eritrese bril.

 Thanks for reading.